Eşleştirme, mentorluk programının en görünür kararıdır. Katılımcılar programı çoğunlukla eşleştikleri kişiyle hatırlar. Bu yüzden eşleştirmede kesin bir doğru yoktur, ama savunulabilir bir yöntem olmalıdır.
Üç tür kriter
Kriterleri karıştırmamak için üç gruba ayırın.
Zorunlu kurallar hiçbir puanla delinmez:
- Mentor, mentinin doğrudan veya dolaylı yöneticisi olamaz.
- Aralarında bilinen bir çıkar çatışması olmamalıdır.
- Mentorun programda bir üst sınırı vardır; örneğin en fazla iki menti.
Ağırlıklı kriterler puanlanır ve toplanır:
| Kriter | Ne anlama gelir | Nasıl ölçülür |
|---|---|---|
| Gelişim alanında güç | Mentinin geliştirmek istediği konuda mentor güçlü mü? | 360 sonuçları, yönetici görüşü, mentorun kendi beyanı |
| Benzer yol | Mentor, mentinin hedeflediği yoldan geçti mi? | Kariyer geçmişi |
| Yakınlık | Bölge, fonksiyon veya çalışma düzeni uyumlu mu? | İK verisi |
| Erişilebilirlik | Mentor ayda kaç saat ayırabilir? | Mentor başvuru formu |
Tercihler son sırada gelir: aynı veya farklı fonksiyondan biri, belirli bir dil, yüz yüze ya da çevrim içi görüşme.
Ağırlıkları hedefe göre belirleyin
Ağırlıklar programın amacına göre değişir. Birkaç örnek:
- İlk kez yönetici olanlar: Benzer yol en önemli kriterdir. Aynı geçişi yaşamış biri en işe yarar tavsiyeyi verir.
- Yüksek Potansiyeller: Gelişim alanında güç ve mentorun kıdemi öne çıkar.
- İşe alışma ve buddy: Yakınlık en önemlisidir. Buddy aynı lokasyonda ve benzer vardiyada olmalıdır.
- Tersine mentorluk: Gelişim alanı tersine döner; genç çalışanın dijital beceri gücüne bakılır.
Ağırlıkları yazıya döktüğünüzde, eşleştirme bir kişinin sezgisi olmaktan çıkar ve ekibinizle tartışılabilir hale gelir.
Puanlama nasıl yapılır?
Her kriteri 0–100 arasında puanlayın ve ağırlıklı ortalamasını alın. Örneğin bir mağaza müdürü için ağırlıklar şöyle olsun: gelişim alanında güç %50, benzer yol %30, yakınlık %20.
| Aday | Güç | Benzer yol | Yakınlık | Uyum |
|---|---|---|---|---|
| Bölge müdürü, 12 yıl | 92 | 95 | 90 | %92 |
| İK iş ortağı, 9 yıl | 88 | 62 | 40 | %71 |
| Operasyon direktörü, 18 yıl | 64 | 100 | 55 | %73 |
Puan karar vermez, sıralama yapar. En yüksek puanlı adayı otomatik atamak yerine ilk iki-üç adayı karşılaştırın ve kararı siz verin.
Gerekçeyi yazın
Her eşleşme için bir cümlelik gerekçe yazın: “Geri bildirimde güçlü, aynı bölgede, daha önce iki yeni müdüre mentorluk yaptı.” Bu cümle üç işe yarar:
- Mentora ve mentiye neden eşleştiklerini anlatırsınız; ilk görüşme daha hızlı ısınır.
- İlişki zorlanırsa neyin beklendiğine geri dönebilirsiniz.
- Dönem sonunda hangi kriterin gerçekten işe yaradığını görürsünüz.
Sık yapılan hatalar
- Yalnız kıdeme bakmak. En kıdemli kişi en iyi mentor değildir; çoğu zaman en az zamanı olan kişidir.
- Popüler mentorları aşırı yüklemek. Üst sınır koymazsanız birkaç kişi tüm programı taşır ve tükenir.
- Menti sesini hiç dinlememek. Mentinin tercihlerini sormak, ilişkiye sahiplenmeyi artırır.
- Yeniden eşleştirmeyi başarısızlık saymak. Yürümeyen bir eşleşmeyi erken değiştirmek, programın sağlıklı olduğunu gösterir.
Programın genel kurulumu için mentorluk programı kurma rehberine bakabilirsiniz.
Sık sorulanlar
Menti mentorunu kendisi seçebilir mi?
Evet, özellikle gönüllü ve küçük programlarda iyi sonuç verir. Ancak popüler mentorlarda yığılma olur. Her mentora bir üst sınır koyun ve menti seçimini önerilen üç adayla sınırlayın.
Eşleşme yürümezse ne yapmalı?
İlk iki görüşmeden sonra iki tarafa kısa bir anket gönderin. Uyumsuzluk varsa suçlamadan yeniden eşleştirin. Bunu programın baştan bilinen bir kuralı yapmak, kimsenin kendini kötü hissetmemesini sağlar.